Cách hỗ trợ bố mẹ dùng máy tính từ xa mà không phải giải thích nhiều
Vấn đề thật ra không nằm ở phần mềm điều khiển từ xa. Nó nằm ở mười lăm phút bạn phải hướng dẫn qua điện thoại trước khi vào được máy — "bấm nút màu xanh ấy", "không, cái ở góc dưới cơ". Bài này là cách rút mười lăm phút đó xuống còn một lần duy nhất.
Nguyên tắc: cài một lần, những lần sau tự vào
Hầu hết người hướng dẫn người nhà đều mắc cùng một lỗi: mỗi lần cần giúp lại bắt đầu từ đầu — bảo mở phần mềm, đọc mã, đọc mật khẩu. Mật khẩu thì đổi mỗi lần chạy, mà đọc sáu chữ số qua điện thoại cho người không quen máy tính là chuyện lâu hơn bạn tưởng.
Cách làm đúng là bỏ công một lần, rồi những lần sau bạn vào thẳng.
Lần đầu — làm cùng nhau, khoảng năm phút
Lần này bạn vẫn phải hướng dẫn qua điện thoại, nhưng là lần cuối. Có hai đường, chọn một:
Đường 1 — dùng chung tài khoản (khuyên dùng nếu là máy trong nhà)
- Bạn tạo một tài khoản, hoặc dùng tài khoản sẵn có.
- Trên máy bố mẹ: tải ứng dụng về, chạy, đăng nhập bằng đúng tài khoản đó.
- Xong. Từ giờ máy đó tự hiện trong danh sách máy của bạn, và bạn vào được bất cứ lúc nào — kể cả khi không có ai ngồi bên kia, không phải bấm đồng ý lần nào.
Đây là đường ngắn nhất. Đổi lại, người ở máy kia không phải bấm gì cả, nên hãy chắc là họ hiểu và đồng ý với chuyện đó — xem mục cuối bài.
Đường 2 — đặt mật khẩu cố định cho máy
Nếu không muốn dùng chung tài khoản, cách thứ hai là đặt cho máy đó một mật khẩu cố định thay cho mật khẩu 6 số đổi mỗi lần chạy. Bạn tự đặt, tự nhớ, và mỗi lần có người vào thì chủ máy đều nhận được thông báo.
Ba việc nên làm ngay trong lần đầu
Trong lúc còn đang ngồi cùng nhau — hoặc còn đang gọi điện — làm luôn ba thứ này, chúng tiết kiệm rất nhiều lần sau:
- Ghim ứng dụng vào thanh tác vụ và cho nó chạy cùng máy. Người nhà sẽ không phải tìm nó ở đâu nữa.
- Chụp một tấm ảnh màn hình chỗ hiện mã máy, gửi cho họ qua Zalo. Lần sau chỉ cần nói "gửi con cái ảnh giống cái này" là xong.
- Thử một lần ngay tại chỗ. Đừng để tới lúc máy hỏng thật mới phát hiện là quên bước nào.
Lần thứ hai trở đi
Bạn mở trình duyệt, bấm vào máy đó trong danh sách, vào thẳng. Không gọi điện, không đọc mã, không chờ ai bấm gì.
Nếu bạn đang ở ngoài đường thì điện thoại cũng làm được — cả Android lẫn iPhone đều điều khiển máy tính được. Xoay ngang màn hình và phóng to lên khoảng hai lần là dùng được cho phần lớn việc.
Vừa làm vừa nói chuyện
Chuyện này quan trọng hơn nghe tưởng. Khi bạn im lặng điều khiển, con trỏ tự chạy trên màn hình của bố mẹ là hình ảnh khá đáng sợ với người không quen máy tính — nhiều người tưởng máy bị nhiễm virus.
Có sẵn gọi thoại và video ngay trong lúc điều khiển. Bật lên và vừa làm vừa nói "con đang mở phần mềm này ra nhé" thì khác hẳn. Nếu muốn dạy để lần sau họ tự làm, chậm tay lại và nói ra từng bước.
Máy nào dùng được
- Máy tính Windows — được đầy đủ. Muốn điều khiển được cả màn hình khoá và hộp thoại xin quyền của hệ thống thì bật thêm Hỗ trợ màn hình khoá và UAC ở biểu tượng khay; nó cần quyền quản trị một lần. Đây là trường hợp phổ biến nhất.
- Máy Mac — được đầy đủ, nhưng lần đầu phải cấp cho ứng dụng hai quyền trong Cài đặt hệ thống. Hơi lằng nhằng nên hãy làm cùng nhau trong lần đầu.
- Điện thoại Android — được, cần bật quyền Trợ năng.
- iPhone và iPad — không điều khiển được, và đó là giới hạn của Apple, áp dụng với mọi phần mềm. iPad cũng không chia sẻ được màn hình của chính nó, nên nếu bố mẹ dùng iPad thì đành hướng dẫn bằng lời — bảo họ chụp ảnh màn hình gửi cho bạn, hoặc gọi video rồi chĩa camera vào máy.
Nói cho rõ chuyện riêng tư
Đây là phần hay bị bỏ qua, và bỏ qua nó là chỗ sinh ra hiểu lầm trong nhà.
Nếu bạn chọn đường 1, bạn vào được máy đó bất cứ lúc nào mà không cần ai đồng ý. Hãy nói ra chuyện đó thành lời, đừng để họ tự phát hiện. Thực tế thì có mấy điểm đáng nói lại cho họ yên tâm:
- Mỗi lần bạn vào, màn hình của họ hiện một thanh đỏ không tắt được kèm nút dừng. Không có cách nào vào lén.
- Họ bấm nút đó là phiên đứt ngay lập tức.
- Họ xem được danh sách ai đang có quyền vào máy mình và cắt quyền của bạn bất cứ lúc nào.
- Nội dung phiên đi thẳng giữa hai máy và được mã hoá đầu cuối, không đi qua máy chủ nào đọc được.
Nếu họ thấy như vậy vẫn nhiều quá, chuyển sang đường 2: mật khẩu cố định thì mỗi lần bạn vào họ đều nhận được thông báo, và họ đổi mật khẩu lúc nào cũng được.